Kulturno-Istorijski Spomenici

Ambar sa kotobanjom porodice Surdučki

Golubinci su nadaleko poznati po svojim kotobanjama koje se u ambijentalnoj celini sela izdvajaju kao posebna svedočanstva jednog proteklog vremena, svedočanstva koja nam približavaju život i svakodnevicu paora. Sa razvojem poljoprivrede u Sremu, čiji se napredak uočava u drugoj polovini 18. veka, dolazi do sve veće proizvodnje. Tako se javljaju viškovi proizvoda, pa je bilo neophodno smisliti način njihovog odlaganja, kako bi se što duže očuvali. U tu svrhu počinju da se grade pomoćne ekonomske zgrade ambari, u kojima su se skladištili zrnasti plodovi žitarica, i kotobanje u koje se odlagao kukuruz u klipu.

Ovi pomoćni objekti prvobitno su bili malih dimenzija i jednostavne konstrukcije, a kako su se domaćinstva ekonomski razvijala njihovoj gradnji se posvećivala sve veća pažnja. Kotobanje su podizali najčešće domaćini, a imućnije porodice prepuštale su posao majstorima, njihovom umeću i maštovitosti. Veličina kotobanje, kao i lepota i bogatstvo dekorativnih elemenata direktno su reprezentovali ekonomski status i ugled jednog domaćinstva. Gradnja od kvalitetnih materijala i vešta izvedba ornamenata, zahtevali su vreme, te su kotobanje često građene po nekoliko godina. 

Arhitektonske karakteristike objekta

Ambar sa kotobanjom porodice Surdučki ubraja se među lepše primere pomoćnih ekonomskih objekata u Golubincima. Skromnije izrade u odnosu na ambar sa kotobanjom porodice Lepšanović i Galečić, ipak spada među vredne primere arhitektonskog nasleđa narodnog graditeljstva. Najstariji je sačuvan ambar sa kotobanjom u selu. Na zabatu urezana je godina gradnje 1876, a majstor je bio iz porodice Đukić, nekadašnjih vlasnika. Ambar i kotobanja počivaju na zidovima izgrađenim od cigle. Ambar je građen je od drvenih vertikalnih stubova između kojih su postavljene daske po horizontali. U njegovom produžetku nalazi se kotobanja sagrađena od drvenih letvica, u prednjem delu horizontalno postavljenih, a u poslednjem delu koso zakucanih.

Ambar sa kotobanjom porodice Surdučki je spomenik kulture i proglašen je kulturnim dobrom od velikog značaja.

Literatura:

Zavod za zaštitu spomenika kulture Sremska Mitrovica, Uslovi i mere zaštite nepokretnog kulturnog nasleđa za potrebe izrade plana generalne regulacije naselja Golubinci, Sremska Mitrovica, 2013.