Kulturno-Istorijski Spomenici

Rimokatolička crkva Svetog Trojstva

Izgradnja Rimokatoličke crkve Svetog Trojstva započeta je 1908. godine svečanim činom polaganja kamena temeljca, kojeg su blagoslovili inđijski župnik Karlo Pavličić, golubinački sveštenik Franjo Vuković i novobanovački sveštenik Josip Galeta. Činu osvećena prisustvovali su i sveštenici Simeon Aranicki i Vladimir Hurban. Dve godine kasnije, 1910. crkva je završena i posvećena Svetoj Trojici. S obzirom na mali broj vernika, crkva nije imala svog župnika, već je bogoslužbene obrede obavljao župnik iz Golubinaca.

Rimokatolička crkva Svetog Trojstva je verski objekat manjih dimenzija, prostorno orijentisan u pravcu sever-jug. Na južnoj strani nalazi se oltarski prostor smešten u petostranu apsidu, dok je na severnoj strani ulaz u crkvu, kao i zvonik. Pročelje crkve dekorisano je polustubovima sa ukrašenim kapitelima koji su postavljeni bočno od vrata. Ulaz je nadvišen i naglašen timpanonom, na čijem vrhu je postavljen krst. Iznad timpanona nalazi se arhivolta koja uokviruje okulus, prozor kružnog oblika. Zvonik je nizak, pri vrhu ukrašen sa sve četiri strane zasečenim timpanonima i nadvišen kupastom kapom. Za izvođenje radova bio je zadužen majstor Josip Cimerman iz Novog Slankamena.

U crkvi se nalazi veoma lep oltar u čijem je središtu postavljena figura razapetog Isusa Hrista. Iza raspeća pojavljuje se Bog Otac i Sveti Duh u obliku goluba. U podnožju krsta su kipovi dva anđela. Sa leve i desne strane oltarske kompozicije nalaze se kipovi Svetog Ćirila i Metodija. Iznad ulaza u sakristiju postavljena je slika sa predstavom Svetog Trojstva, hrišćanske dogme po kojoj je jedan Bog u trima ličnostima Ocu, Sinu i Svetom Duhu.

Crkva je evidentirana kao kulturno dobro pod prethodnom zaštitom.

 

Rimokatolička i Slovačka evangelička crkvaFoto-arhiv Jana HorvataPrva polovina 20. veka
Krst ispred rimokatoličke crkve, fotografija Vladimira Konštantina Hurbana VHV1920. godinaFoto-arhiv Jana Horvata
Hotel Petrović i Rimokatolička crkvaPrva polovina 20. vekaFoto-arhiv Jana Horvata
Rimokatolička i Slovačka evangelička crkvaPrva polovina 20. vekaFoto-arhiv Jana Horvata

Pojašnjenje arhitektonskih pojmova:

Apsida – Polukružni prostor koji je zasvođen polu-kupolom. Kod pravoslavnih hramova nalazi se na istočnoj strani i u njoj je smešten oltar.

Kapitel – Gornji, najviši deo stuba, koji se naziva i glava stuba i nosi teret luka ili grede. Često je dekorativno obrađen.

Timpanon – Trouglasta površina na pročelju i začelju građevine uokvirena horizontalnom gredom i kosim dvoslivnim krovom. Može se nalaziti i iznad vrata i prozora, a često je ukrašen plitkim reljefom, ali i skulpturama. 

Okulus – Prozor kružnog oblika.

Literatura:

Literatura:

J. Šago, Hronika Stare Pazove, Novi Sad, 1991.

K. Vereš, Stara Pazova i sveštenici, Stara Pazova, 2005.

Zavod za zaštitu spomenika kulture Sremska Mitrovica, Studija zaštite nepokretnog kulturnog nasleđa za potrebe izrade prostornog plana opštine Stara Pazova, Sremska Mitrovica, 2007.